ศปว. ชู “New ERA: One Click to Science Knowledge” ขับเคลื่อน AI และ Open Science สู่ระบบสืบค้นข้อมูลวิทยาศาสตร์แบบคลิกเดียวของประเทศ

ศปว. จัดสัมมนา “New ERA: One Click to Science Knowledge” ยกระดับการเข้าถึงข้อมูลวิทยาศาสตร์ด้วย AI และ Open Science

     เมื่อวันที่ 4 มีนาคม 2569 ศูนย์ประสานงานสารนิเทศสาขาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (ศปว.) ภายใต้การดำเนินงานของหอสมุดวิทยาศาสตร์ ดร.ตั้ว ลพานุกรม สถาบันเทคโนโลยีดิจิทัลวิทยาศาสตร์บริการ กรมวิทยาศาสตร์บริการ จัดสัมมนาเชิงวิชาการหัวข้อ “ศปว. New ERA: One Click to Science Knowledge – AI & Open Science” ณ ห้องประชุมวิทยวิถี ชั้น 6 อาคารสถาบันนักวิทยาศาสตร์ กรมวิทยาศาสตร์บริการ เพื่อขับเคลื่อนการพัฒนาระบบสารสนเทศด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และนวัตกรรม (STI) ของประเทศ

     การจัดสัมมนาครั้งนี้มีเป้าหมายสำคัญในการพัฒนาระบบสืบค้นข้อมูลแบบบูรณาการ (Single Search) ที่เชื่อมโยงฐานข้อมูลจากหน่วยงานเครือข่ายทั่วประเทศ ให้สามารถเข้าถึงองค์ความรู้ด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีได้อย่างสะดวก รวดเร็ว และแม่นยำ ภายใต้แนวคิดการประยุกต์ใช้เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) ควบคู่กับหลักการ Open Science

ชูแนวคิด “ข้อมูลต้องเชื่อมโยง ไม่กระจัดกระจาย”

     ดร.พจมาน ท่าจีน รองอธิบดี รักษาราชแทนอธิบดี กรมวิทยาศาสตร์บริการ เป็นประธานในพิธีเปิด พร้อมกล่าวถึงทิศทางการพัฒนาระบบสารสนเทศของประเทศว่า ในยุคที่ข้อมูลคือพลังขับเคลื่อนสำคัญของการพัฒนา ประเทศไทยจำเป็นต้องมีระบบที่รวบรวมข้อมูลและองค์ความรู้จากแหล่งต่าง ๆ อย่างเป็นระบบ ไม่กระจัดกระจาย แต่สามารถเชื่อมโยงถึงกันได้อย่างมีประสิทธิภาพ

     การพัฒนาแพลตฟอร์มการสืบค้นแบบ Single Search ภายใต้แนวคิด AI และ Open Science จะช่วยให้การเข้าถึงข้อมูลวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีเป็นเรื่องง่ายใน “คลิกเดียว” รองรับการใช้งานทั้งด้านการศึกษา การวิจัยและพัฒนา การกำหนดนโยบาย ตลอดจนการพัฒนาเศรษฐกิจฐานความรู้ของประเทศ

“New ERA” ยุคใหม่แห่งการเข้าถึงองค์ความรู้

     ด้าน ดร.ภูวดี ตู้จินดา ผู้อำนวยการสถาบันเทคโนโลยีดิจิทัลวิทยาศาสตร์บริการ และประธานคณะทำงาน ศปว. กล่าวว่า ความท้าทายในปัจจุบันไม่ใช่การขาดข้อมูล แต่คือการที่ข้อมูลกระจายอยู่ในหลายหน่วยงานเครือข่าย ทำให้การเข้าถึงยังไม่เต็มประสิทธิภาพ

     “ศปว. New ERA คือยุคใหม่ของการเชื่อมโยงองค์ความรู้ทั้งหมดเข้าสู่ระบบเดียว ด้วยมาตรฐานข้อมูลร่วมกัน และต่อยอดด้วย AI เพื่อช่วยสืบค้น วิเคราะห์ และสรุปสาระสำคัญได้อย่างรวดเร็ว แม่นยำ และตอบโจทย์ผู้ใช้ในยุคดิจิทัล”

รวมพลังเครือข่ายกว่า 120 หน่วยงานทั่วประเทศ

     การสัมมนาครั้งนี้มีผู้บริหารและบุคลากรจากหน่วยงานเครือข่ายสารนิเทศด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีกว่า 120 หน่วยงาน รวมถึงสถาบันอุดมศึกษา นักวิจัย นักพัฒนาเทคโนโลยี และผู้เชี่ยวชาญด้านสารสนเทศ เข้าร่วมทั้งรูปแบบ On-site และ Online รวมประมาณ 250 คน เพื่อแลกเปลี่ยนแนวปฏิบัติที่ดี (Best Practice) และกำหนดทิศทางการพัฒนาระบบสารสนเทศร่วมกัน

     โครงการ ศปว. New ERA มุ่งเน้นการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้านสารสนเทศวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีของประเทศ ให้สอดคล้องกับมาตรฐานสากล สนับสนุนการเปิดเผยข้อมูลอย่างเหมาะสม โปร่งใส และเกิดประโยชน์ต่อสาธารณะ ภายใต้กรอบแนวคิด Open Science

     การขับเคลื่อนครั้งนี้สะท้อนบทบาทสำคัญของ กรมวิทยาศาสตร์บริการ ในการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้านคุณภาพและองค์ความรู้ของประเทศ เพื่อสนับสนุนเศรษฐกิจฐานความรู้ และการพัฒนาที่ยั่งยืนในระยะยาว