“Shopping List ทุนทางวัฒนธรรม” กลไกใหม่ขับเคลื่อนเศรษฐกิจสร้างสรรค์ภูเก็ต ยกระดับการท่องเที่ยวมูลค่าสู่ Creative Cultural Destination

สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดภูเก็ต เดินหน้าพัฒนา “Shopping List ทุนทางวัฒนธรรม” เชื่อมทุนวัฒนธรรมสู่เศรษฐกิจสร้างสรรค์ ยกระดับภูเก็ตสู่จุดหมายปลายทางการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมระดับนานาชาติ

     ท่ามกลางการเปลี่ยนแปลงของอุตสาหกรรมการท่องเที่ยวโลก จังหวัดภูเก็ตกำลังปรับทิศทางการพัฒนาจากการมุ่งเน้นจำนวนนักท่องเที่ยว (Tourism Volume) สู่การสร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจจากคุณภาพของประสบการณ์ (Tourism Value) โดยใช้ “ทุนทางวัฒนธรรม” เป็นกลไกสำคัญในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจสร้างสรรค์ (Creative Economy) และการท่องเที่ยวมูลค่าสูง (High-Value Tourism)

     ภายใต้แนวทางดังกล่าว สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดภูเก็ต ได้ดำเนินโครงการ “ยลงานศิลป์ วิถีถิ่นภูเก็ต สู่การส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์” พร้อมพัฒนา “Shopping List ทุนทางวัฒนธรรมตามเส้นทางท่องเที่ยว” เพื่อเป็นเครื่องมือเชิงยุทธศาสตร์ในการเชื่อมโยงทรัพยากรทางวัฒนธรรมกับกิจกรรมทางเศรษฐกิจ และสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับชุมชนในพื้นที่อย่างเป็นรูปธรรม

เปลี่ยนทุนทางวัฒนธรรมให้เป็นสินทรัพย์ทางเศรษฐกิจ

     หนึ่งในความท้าทายสำคัญของการพัฒนาการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม คือ การขาดระบบฐานข้อมูลที่สามารถรวบรวมและแปลงทุนทางวัฒนธรรมให้กลายเป็นสินทรัพย์ทางเศรษฐกิจได้อย่างมีประสิทธิภาพ

     “Shopping List ทุนทางวัฒนธรรม” จึงถูกพัฒนาขึ้นในฐานะเครื่องมือบริหารจัดการข้อมูลและเชื่อมโยงเครือข่ายทางวัฒนธรรม โดยทำหน้าที่เป็นทั้ง

• ฐานข้อมูลแหล่งวัฒนธรรม (Cultural Database)

• เครื่องมือคัดสรรแหล่งท่องเที่ยวเชิงคุณภาพ (Curation Tool)

• กลไกเชื่อมโยงผู้ประกอบการและนักท่องเที่ยว (Linkage Mechanism)

     ภายในระบบได้รวบรวมข้อมูลบ้านศิลปิน ชุมชนสร้างสรรค์ ร้านค้าทางวัฒนธรรม แหล่งเรียนรู้ ศูนย์ศิลปะ และกิจกรรมเชิงวัฒนธรรมไว้ในแพลตฟอร์มเดียว พร้อมจัดทำเส้นทางท่องเที่ยวที่สามารถนำไปใช้งานได้จริง

ยกระดับห่วงโซ่คุณค่าการท่องเที่ยวของจังหวัดภูเก็ต

     Shopping List ไม่ได้เป็นเพียงช่องทางประชาสัมพันธ์แหล่งท่องเที่ยว แต่ยังมีบทบาทสำคัญในการยกระดับห่วงโซ่คุณค่าการท่องเที่ยว (Tourism Value Chain) ของจังหวัดภูเก็ต

    จากรูปแบบเดิมที่นักท่องเที่ยวเดินทางเข้ามาเพื่อพักผ่อนและใช้จ่ายในกิจกรรมหลักเพียงบางส่วน ได้รับการพัฒนาไปสู่รูปแบบใหม่ที่เน้นการมีส่วนร่วมและการสร้างประสบการณ์ผ่านกิจกรรมทางวัฒนธรรม

เส้นทางการท่องเที่ยวรูปแบบใหม่ประกอบด้วย

เดินทาง → เรียนรู้ → มีส่วนร่วม → สร้างประสบการณ์ → ใช้จ่ายหลากหลาย

     แนวทางดังกล่าวช่วยเพิ่มระยะเวลาการพำนัก (Length of Stay) เพิ่มค่าใช้จ่ายต่อหัวของนักท่องเที่ยว (Spending per Head) และกระจายรายได้สู่ชุมชนท้องถิ่น (Income Distribution) ได้อย่างมีประสิทธิภาพ

สร้างอุปสงค์ใหม่ให้สินค้าและบริการทางวัฒนธรรม

     อีกหนึ่งบทบาทสำคัญของ Shopping List คือ การสร้างอุปสงค์ใหม่ (New Demand) ให้กับสินค้าและบริการทางวัฒนธรรม ผ่านการออกแบบประสบการณ์เชิงสร้างสรรค์ อาทิ

• กิจกรรมเวิร์กช็อปงานศิลปะ

• การเรียนรู้ภูมิปัญญาท้องถิ่น

• กิจกรรมสร้างสรรค์ร่วมกับชุมชน

• การพบปะศิลปินและผู้สร้างสรรค์ผลงาน

• การท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมแบบมีส่วนร่วม

     กิจกรรมเหล่านี้ช่วยเปลี่ยน “สินค้า” ให้กลายเป็น “ประสบการณ์” (Experience Economy) ซึ่งสามารถสร้างมูลค่าเพิ่มและกำหนดราคาตามคุณค่า (Value-Based Pricing) ได้สูงขึ้น

เพิ่มโอกาสให้ผู้ประกอบการฐานรากและศิลปินท้องถิ่น

     Shopping List ยังทำหน้าที่เป็นแพลตฟอร์มกลางที่ช่วยสนับสนุนผู้ประกอบการรายย่อย ศิลปิน ช่างฝีมือ และชุมชนสร้างสรรค์ในจังหวัดภูเก็ตให้เข้าถึงตลาดนักท่องเที่ยวได้มากขึ้น

     ประโยชน์สำคัญ ได้แก่

• ลดข้อจำกัดด้านการตลาด

• เพิ่มช่องทางการเข้าถึงนักท่องเที่ยว

• ขยายการรับรู้ผ่านสื่อดิจิทัล

• สร้างเครือข่ายความร่วมมือระหว่างชุมชน

• สนับสนุนเศรษฐกิจฐานราก (Local Economy)

     แนวทางดังกล่าวสอดคล้องกับนโยบายส่งเสริมเศรษฐกิจสร้างสรรค์ของประเทศไทย และการใช้ Soft Power ด้านวัฒนธรรมเป็นเครื่องมือพัฒนาเศรษฐกิจ

เชื่อมต่อสู่แพลตฟอร์มดิจิทัล รองรับนักท่องเที่ยวยุคใหม่

    ในมิติด้านเทคโนโลยี Shopping List ได้รับการพัฒนาให้สามารถเข้าถึงผ่านช่องทางดิจิทัล โดยเฉพาะ Facebook Page ของโครงการ ซึ่งทำหน้าที่เป็น Digital Touchpoint สำหรับรวบรวมข้อมูลด้านการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมไว้ในจุดเดียว

    นักท่องเที่ยวสามารถ

• ค้นหาสถานที่ท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม

• วางแผนเส้นทางการเดินทาง

• ติดตามกิจกรรมพิเศษ

• เชื่อมต่อกับผู้ประกอบการและชุมชน

• เข้าถึงข้อมูลด้านศิลปะและวัฒนธรรมของภูเก็ต

     สะท้อนการนำ Digital Transformation มาประยุกต์ใช้ในภาควัฒนธรรมและการท่องเที่ยวอย่างเป็นรูปธรรม

มุ่งสู่เป้าหมาย “Creative Cultural Destination”

     ในภาพรวม “Shopping List ทุนทางวัฒนธรรม” ถือเป็นกลไกเชิงยุทธศาสตร์ที่ช่วยยกระดับจังหวัดภูเก็ตจากการเป็นเพียง Tourism Destination สู่การเป็น Creative Cultural Destination หรือจุดหมายปลายทางด้านการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมสร้างสรรค์

     การผสานทุนทางวัฒนธรรม การมีส่วนร่วมของชุมชน เทคโนโลยีดิจิทัล และกลไกทางเศรษฐกิจเข้าด้วยกันอย่างเป็นระบบ จะช่วยสร้างทั้งคุณค่า (Value Creation) และมูลค่า (Value Added) ให้กับเศรษฐกิจท้องถิ่น

     หากสามารถต่อยอดและขยายผลได้อย่างต่อเนื่อง Shopping List จะไม่เป็นเพียงเครื่องมือส่งเสริมการท่องเที่ยว แต่จะกลายเป็น “โครงสร้างพื้นฐานทางเศรษฐกิจวัฒนธรรม” (Cultural Economic Infrastructure) ของจังหวัดภูเก็ต ที่ช่วยขับเคลื่อนการพัฒนาอย่างยั่งยืน สร้างรายได้ให้ชุมชน และเสริมความแข็งแกร่งให้กับอุตสาหกรรมท่องเที่ยวไทยในระยะยาว